Κάτι τρέχει στον Έβρο

Έρευνα διεξήγαγε ο Εμπορικός Σύλλογος Αλεξανδρούπολης στον απόηχο της εορταστικής περιόδου προκειμένου να αποτυπωθεί το οικονομικό περιβάλλον στην περιοχή δράσης του καταγράφοντας τις τάσεις στην εμπορική δραστηριότητα της πόλης αλλά και να γίνει μία αποτίμηση του παρελθόντος έτους.

Όσον αφορά την ταυτότητα της έρευνας, η έρευνα διεξήχθη με στρωματοποιημένη δειγματοληψία σε δείγμα διακοσίων ιδιοκτητών εμπορικών επιχειρήσεων από το μητρώο του Εμπορικού Συλλόγου Αλεξανδρούπολης (δειγματοληπτικό πλαίσιο) καλύπτοντας όλο το γεωγραφικό εύρος της Αλεξανδρούπολης , εντός των καταστημάτων, με δομημένο ερωτηματολόγιο, και χρόνο διεξαγωγής από 07 έως 10 Ιανουαρίου 2014.

Για πρώτη φορά υπήρξε γεωγραφική κατηγοριοποίηση των εμπορικών επιχειρήσεων σε δύο μεγάλες κατηγορίες ενώ προσδιορίστηκε και η επιμέρους κλαδική υποκατηγοριοποίηση ανάλογα με την επαγγελματική δραστηριότητα-ομοιογένεια των εγγεγραμμένων μελών του σωματείου, διαμορφώνοντας έτσι την κατηγορία των καταστημάτων της Περιφέρειας της Αλεξανδρούπολης με 17 κλάδους και την κατηγορία του Κέντρου (παραδοσιακή αγορά) με 13 επιμέρους κλάδους, ώστε να υπάρξει στρωματοποίηση του στατιστικού πληθυσμού και εν τέλει μία σαφής και ολοκληρωμένη εικόνα της εμπορικής δραστηριότητας του 2013.

Υπήρξαν δύο ερωτηματολόγια ανάλογα με την γεωγραφική κατηγοριοποίηση με τέσσερις κοινές ερωτήσεις, ενώ μόνον στο ερωτηματολόγιο του Κέντρου οι συμμετέχοντες -απάντησαν πέραν των τεσσάρων- και σε εξειδικευμένες ερωτήσεις σχετικά με την εορταστική περίοδο, την λειτουργία των καταστημάτων τις Κυριακές, και το μείγμα των πελατών τους.

Κατόπιν λοιπόν της ανάδειξης των συγκεντρωτικών στοιχείων προκύπτει ότι στο σύνολο του εμπορίου η επισκεψιμότητα τον περασμένο Δεκέμβριο συγκριτικά με τον Δεκέμβριο του 2012 υπήρξε καλύτερη σε ποσοστό 27,28%, καμία μεταβολή δήλωσε το 38,96%, ενώ χειρότερη καταγράφηκε στο 33,77%.

Στις επιμέρους κατηγορίες στην Περιφέρεια καταγράφεται αύξηση της κίνησης 31,17%, καμία μεταβολή το 36,36% και χειρότερα το 32,47%, ενώ στο Κέντρο καλύτερη επισκεψιμότητα απαντά το 23,38%, καμία μεταβολή το 41,56% και χειρότερα το 35,06%.

Όσον αφορά τον τζίρο του Δεκεμβρίου 2013 συγκριτικά με τον Νοέμβριο  προκύπτει ότι ήταν βελτιωμένος (καλύτερα) για το 52,60% με μία μέση αύξηση της τάξεως του +24,83%, σταθερός, χωρίς καμία μεταβολή παρέμεινε για το 16,23% ενώ το 31,17% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι ήταν χειρότερος με μία μέση μείωση -20,61%.

Κατά την διερεύνηση της διακύμανσης του τζίρου το τελευταίο δίμηνο του 2013, αξίζει να πραγματοποιηθεί και ο συσχετισμός με τα ευρήματα προηγούμενης έρευνας όπου είχαν προσδιοριστεί οι μεταβολές του τζίρου μεταξύ Οκτωβρίου και Νοεμβρίου 2013 (Καλύτερα:8,57%-μέση αύξηση+8,61%, Καμία μεταβολή:60%, Χειρότερα:37,14-μέση μείωση-9,61%). Προκύπτει ότι από τους 6 στους 10 που είχαν δηλώσει καμία μεταβολή στον τζίρο Οκτ-Νοε, στο 27,05% αυτών παραμένουν αμετάβλητες οι πωλήσεις, το 44,82% αυτών είχε ανοδικές πωλήσεις κατά 188,38% με μέση αύξηση από τον Οκτώβριο στον Δεκέμβριο της τάξεως του +16,22%, ενώ το 28,13% (του 60% καμία μεταβολή Οκτ-Νοε) είχε μείωση στον τζίρο του κατά 114,46% με μέση μείωση -15,11%. Συμπερασματικά προκύπτει ότι η πορεία του τζίρου το τελευταίο τετράμηνο του έτους στο σύνολο του εμπορίου της Αλεξανδρούπολης παρουσιάζει θετικό πρόσημο, καταγράφεται όμως το φαινόμενο της διεύρυνσης τόσο των επιχειρήσεων που έχουν βελτίωση στις πωλήσεις τους, όσο και σε αυτές που ο τζίρος τους φθίνει.

Σε αντίθεση με τα ενθαρρυντικά ευρήματα που προκύπτουν από τις μεταβολές του τζίρου τόσο στο διάστημα Νοεμβρίου-Δεκεμβρίου όσο και από την εξέταση του τελευταίου τετράμηνου του 2013, ο Ετήσιος Τζίρος των εμπορικών καταστημάτων καταγράφει εντυπωσιακή πτώση, ενδεικτική της οικονομικής δυσχέρειας που βιώνει ο εμπορικός κόσμος της περιοχής με έξι στις δέκα επιχειρήσεις να παρουσιάζουν μείωση του ετήσιου τζίρου τους από 10 έως και άνω του 50% πτώση, την στιγμή που οι οικονομικές επιβαρύνσεις έχουν πολλαπλασιαστεί.

Πιο συγκεκριμένα, ο Ετήσιος Τζίρος του 2013 συγκριτικά με εκείνον του 2012 παρουσιάζει μείωση στο 62,99% των εμπορικών επιχειρήσεων της Αλεξανδρούπολης, σταθερός παραμένει για 2 από τα 10 καταστήματα(19,48%) ενώ το 17,53% παρουσιάζει αύξηση στα μεικτά οικονομικά του αποτελέσματα.

Στην Περιφέρεια, αύξηση από 0 έως 30% παρουσιάζει το 12,98%, των επιχειρήσεων, καμία μεταβολή το 7,79% και μείωση από 0 έως και άνω του 50% το 79,22%. Αντίστοιχα στο Κέντρο αύξηση από 0 έως και άνω του 50% δηλώνουν 2 στους 10 (22,08%), καμία μεταβολή 3 στους 10 (31,17%) ενώ μείωση από 0 έως και άνω του 50% διαπιστώνεται στο 46,76% των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στο Κέντρο.

Έτσι σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, προσδιορίζονται κατά σειρά σημαντικότητας τα προβλήματα που θα κληθεί να αντιμετωπίσει ένας μικρομεσαίος έμπορος κατά το 2014. Ως το σημαντικότερο ζήτημα μίας εμπορικής επιχείρησης για το τρέχον έτος επιλέγεται η φορολογία ενώ ως δεύτερο η ρευστότητα και η πρόσβαση στο τραπεζικό σύστημα. Ακολουθεί το θέμα του ΟΑΕΕ και των ασφαλιστικών εισφορών ενώ ως τέταρτο ζήτημα καταγράφεται το παρεμπόριο. Η αναζήτηση επιδότησης μέσω επενδυτικών προγραμμάτων απασχολεί τους Αλεξανδρουπολίτες εμπόρους κατατάσσοντας την στην πέμπτη σειρά προτεραιότητας. Σημαντικό εύρημα της έρευνας αποτελεί η κατάταξη του ζητήματος των εμπορικών μισθώσεων στην έκτη θέση καθώς και το γεγονός ότι το πρόβλημα με την ένταξη των επιχειρήσεων στις λίστες των τραπεζικών συστημάτων πληροφοριών του Τειρεσία απασχολεί τους ερωτηθέντες ως τελευταίο σε σχέση με τις υπόλοιπες κατηγορίες.

Παράλληλα με τις βασικές ερωτήσεις οι συμμετέχοντες στην έρευνα της κατηγορίας του Κέντρου, δηλαδή της παραδοσιακής αγοράς της Αλεξανδρούπολης, κλήθηκαν να δώσουν στοιχεία σχετικά με τις πωλήσεις σε αλλοδαπούς καταναλωτές, ώστε να αποτυπωθεί με αριθμούς - ελεγχθεί η εικόνα που παρουσιάζει το εμπορικό κέντρο και να προσδιοριστεί το οικονομικό αποτύπωμα της παρουσίας των τουριστών στην περιοχή .

Όπως προκύπτει λοιπόν από τις απαντήσεις σχεδόν 8 στους 10 (79,22%) πραγματοποίησαν πωλήσεις σε αλλοδαπούς καταναλωτές – τουρίστες την στιγμή που τον Νοέμβριο, για την ίδια ερώτηση η θετική απάντηση αντιστοιχούσε μόλις στο 11,43% (1 στους 10). Η μέση συνεισφορά δε των τουριστών στον ετήσιο τζίρο των εμπορικών επιχειρήσεων της πόλης ανέρχεται στο 5,49%, ενώ ο δείκτης αναλογίας πωλήσεων σε τουρίστες ανά συνολικές πωλήσεις παρουσιάζεται αυξημένος κατά 1,88 μονάδες συγκριτικά με τον Νοέμβριο.

Επιπρόσθετα, σημαντικό εύρημα αποτελεί το στοιχείο της προέλευσης των παραπάνω τουριστών που μπαίνουν στα καταστήματα της πόλης. Έτσι το μείγμα των τουριστών-καταναλωτών αποτελείται κατά 41.61% από Τούρκους πολίτες, 29.20% από Βούλγαρους, 23.36% από Ρώσους, μόλις 3.65% από Ρουμάνους, ενώ 2.19% από Γερμανούς και Αλβανούς υπηκόους.

Το ζήτημα της προαιρετικής λειτουργίας των Καταστημάτων κατά την Κυριακή και η θέση των εμπόρων της Αλεξανδρούπολης γύρω από αυτό αποτέλεσε πεδίο διερεύνησης μέσω της εν λόγω έρευνας. Έτσι σύμφωνα με τα συγκεντρωτικά στοιχεία των απαντήσεων από την κατηγορία του Κέντρου, 6 στους 10 (61,04%) -σύμφωνα με την προηγούμενη εμπειρία τους- πιστεύουν ότι το μέτρο των Κυριακών δεν συνεισφέρει καθόλου στην βελτίωση της ζήτησης, το 36,36% θεωρεί ότι είναι ικανοποιητικός ο βαθμός συνεισφοράς, ενώ μόλις το 2,60% το χαρακτηρίζει Πολύ Ικανοποιητικό.

Όσον αφορά την Κυριακάτικη λειτουργία της αγοράς της Αλεξανδρούπολης κατά την εορταστική περίοδο, το 41,56% θεωρεί ως καλύτερο τον συνδυασμό Κυριακή-παραμονές Χριστουγέννων & Κυριακή-παραμονές Πρωτοχρονιάς (2 Κυριακές), το 18,00% επιλέγει μόνον την Κυριακή παραμονές Χριστουγέννων (1 Κυριακή), ενώ το 40,26% θεωρεί τις τρεις (3) Κυριακές (2 παραμονές Χριστουγέννων & 1 παραμονή πρωτοχρονιάς) ως ιδανικό για το δικό του κατάστημα.

Τέλος, σχετικά με την Κυριακή 19 Ιανουαρίου, τόσο η επιθυμία (ερ.10) όσο και η πρόθεση (ερ.11) των συμμετεχόντων στην έρευνα, 6 στους 10 και σε ακριβές ποσοστό 59,74% είναι τα εμπορικά καταστήματα της Αλεξανδρούπολης να παραμείνουν κλειστά, ενώ το υπόλοιπο 40,26% επιθυμεί και προτίθεται υπό προϋποθέσεις να έχει τα καταστήματά του ανοικτά την συγκεκριμένη ημέρα. Ποιοτικό στοιχείο των θετικών απαντήσεων αποτελεί το γεγονός ότι σε πληθώρα ερωτηματολογίων υπήρξε μεν θετική απάντηση, αλλά με την σημείωση «εφόσον λάβει ανάλογη απόφαση ο Σύλλογος».

Συμπερασματικά, φαίνεται ότι τελευταίο τετράμηνο και δη το τελευταίο δίμηνο του 2013 το εμπόριο της Αλεξανδρούπολης παρουσιάζει σημάδια ανάκαμψης αποκομίζοντας οφέλη μεταξύ άλλων και από την παρουσία στην πόλη τουριστών-επισκεπτών. Τα στοιχεία της παρούσας έρευνας υποδεικνύουν για μία ακόμη φορά την αδήριτη ανάγκη δημιουργίας αστικών υποδομών για περεταίρω αξιοποίηση του τουριστικού ρεύματος στην περιοχή και την σύνδεση του εμπορίου με την τουρισμό επ’ ωφελεία τόσο της τοπικής οικονομίας όσο και της ίδιας της κοινωνίας.

Επιπρόσθετα, είναι εμφανές ότι η άνοδος του τοπικού εμπορίου τους τελευταίους μήνες του περασμένου έτους δεν ήταν ικανή να διορθώσει την χείριστη εικόνα της τοπικής οικονομίας κατά το 2013 και να συγκρατήσει την γενικότερη πτώση του ετήσιου τζίρου, ενώ οι επιβαρύνσεις και οι δυσκολίες που αντιμετώπισαν και θα κληθούν να αντιμετωπίσουν εντός του 2014 οι έμποροι της Αλεξανδρούπολης – με κύρια προβλήματα την υπερφορολόγηση και την αδυναμία εξασφάλισης χρηματοδότησης και ρευστότητας- αποτελούν τροχοπέδη στην ομαλή λειτουργία και επιβίωση τους.